Nghiên cứu sinh Trần Hoàng Hà bảo vệ luận án tiến sĩ
NHỮNG ĐÓNG GÓP MỚI CỦA LUẬN ÁN
Đề tài luận án: Các nhân tố ảnh hưởng đến thu hút đầu tư trực tiếp nước ngoài vào các tỉnh Trung du và miền núi phía Bắc
Ngành đào tạo: Kinh tế quốc tế Mã ngành: 9310106
Nghiên cứu sinh: Trần Hoàng Hà
Người hướng dẫn: PGS.TS Ngô Thị Tuyết Mai
Cơ sở đào tạo: Đại học Kinh tế Quốc dân
Những đóng góp mới về mặt học thuật, lý luận
Luận án đã có một số đóng góp mới cả về lý luận, phương pháp nghiên cứu và thực tiễn, góp phần làm rõ cơ chế tác động của các nhân tố ảnh hưởng đến thu hút đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) vào các tỉnh Trung du và miền núi phía Bắc (TDMNPB) – khu vực có điều kiện kinh tế đặc thù như địa hình chia cắt, hạ tầng giao thông-logistics hạn chế, quy mô thị trường nhỏ, nguồn nhân lực chưa đồng đều và cơ cấu kinh tế còn phụ thuộc nhiều vào nông-lâm nghiệp, khai thác tài nguyên.
Về mặt lý luận: Luận án phát triển khung phân tích thu hút FDI theo hướng kết hợp linh hoạt các cách tiếp cận lý thuyết (Lý thuyết Chiết trung, Lý thuyết Vòng đời sản phẩm), và phân tích tác động của bảy nhóm nhân tố ảnh hưởng theo cả biến động nội tỉnh và khác biệt giữa các tỉnh TDMNPB. Cách tiếp cận này làm rõ sự khác biệt về tác động của cùng một nhân tố giữa các địa phương, thay vì tiếp cận đồng nhất các nhân tố thu hút FDI như trong nhiều nghiên cứu trước
Về phương pháp: Luận án xây dựng bộ dữ liệu giai đoạn 2013 – 2024 cho 14 tỉnh TDMNPB, để đánh giá đồng thời ảnh hưởng ngắn hạn và dài hạn của các nhân tố. Luận án vận dụng mô hình PPML (Poisson Pseudo Maximum Likelihood) theo tiếp cận Mundlak, phù hợp với đặc điểm dữ liệu FDI cấp tỉnh tại các tỉnh TDMNPB, vốn thường có phân phối lệch phải và nhiều giá trị bằng không; giúp kiểm soát khác biệt không quan sát được giữa các địa phương và hạn chế sai lệch ước lượng thường gặp ở mô hình truyền thống. Bên cạnh đó, luận án còn xây dựng chỉ số Cường độ ưu đãi thuế (TIII) để lượng hóa mức độ ưu đãi thuế thu nhập doanh nghiệp theo địa bàn khó khăn và đặc biệt khó khăn.
Những phát hiện, đề xuất mới rút ra được từ kết quả nghiên cứu, khảo sát của luận án
- Luận án phát hiện ra rằng các nhân tố ảnh hưởng đến thu hút FDI vào các tỉnh TDMNPB không đồng nhất, chiều hướng và mức độ ảnh hưởng phụ thuộc vào sự thay đổi điều kiện phát triển trong nội bộ từng tỉnh hay khác biệt mang tính cấu trúc giữa các tỉnh.
+ Đối với ảnh hưởng từ biến động trong nội bộ tỉnh: Chất lượng thể chế có tác động tích cực đến thu hút FDI; ngược lại, khi quy mô kinh tế và tích lũy FDI gia tăng, khả năng thu hút FDI mới có xu hướng giảm do hạn chế khả năng hấp thụ (quỹ đất, hạ tầng, nguồn lực).
+ Đối với ảnh hưởng từ khác biệt giữa các tỉnh: Tỉnh có quy mô kinh tế lớn hơn, hạ tầng tốt hơn, tích lũy FDI cao hơn và cường độ ưu đãi lớn hơn thường thu hút FDI tốt hơn. Ngược lại, các tỉnh có mặt bằng chất lượng lao động cao hơn và các tỉnh biên giới thu hút FDI kém hơn.
- Luận án đề xuất các giải pháp chung cho các tỉnh và giải pháp riêng theo nhóm tỉnh, cũng như kiến nghị tới chính quyền Trung ương và Hội đồng điều phối vùng TDMNPB. Các giải pháp và kiến nghị hướng tới (i) thúc đẩy lan tỏa FDI trên cơ sở liên kết “cứng” về hạ tầng, logistics, chuỗi cung ứng và liên kết “mềm” về thể chế, đào tạo nhân lực, chuyển giao công nghệ, (ii) duy trì tăng trưởng ổn định, (iii) phát triển nguồn nhân lực gắn với nhu cầu thực tế của FDI; (iv) cải thiện thể chế địa phương; (v) đầu tư mạnh vào cơ sở hạ tầng, (vi) nghiên cứu chính sách ưu đãi thuế vượt trội đi kèm các ưu đãi phi tài chính, và (vii) nhận diện và khai thác lợi thế riêng biệt của địa phương theo hướng bền vững.
-----------------------------------------------------------------------------
NEW CONTRIBUTIONS OF THE DISSERTATION
Topic: Factors Affecting Foreign Direct Investment Attraction in the Provinces of the Northern Midland and Mountainous Region
Major: International Economics Program code: 9310106
PHD candidate: Tran Hoang Ha
Supervisor: Assoc.Prof.Dr Ngo Thi Tuyet Mai
Institution: National Economics University
New academic and theoretical contributions
The dissertation makes several new contributions in terms of theory, research methodology, and practice, thereby clarifying the mechanisms through which various factors influence foreign direct investment (FDI) attraction into the Northern Midland and Mountainous (TDMNPB) provinces of Vietnam - a region characterized by specific economic conditions such as fragmented terrain, limited transport and logistics infrastructure, a small market size, uneven human resource quality, and an economic structure still heavily dependent on agriculture, forestry, and natural resource extraction.
In terms of theory, the dissertation develops an analytical framework for FDI attraction by flexibly integrating multiple theoretical approaches, including the Eclectic Paradigm and the Product Life Cycle theory. It analyzes the impacts of seven groups of determinants through both within-province variations and inter-provincial differences in the TDMNPB provinces of Vietnam. This approach highlights the heterogeneity in the effects of the same determinant across different localities, rather than treating FDI determinants as homogeneous factors as in many previous studies.
In terms of methodology, the dissertation constructs a panel dataset covering the period 2013–2024 for 14 provinces in the TDMNPB region of Vietnam to simultaneously examine both the short-term and long-term effects of various determinants. The study employs the Poisson Pseudo Maximum Likelihood (PPML) model with the Mundlak approach, which is appropriate for provincial-level FDI data in this region that typically exhibit right-skewed distributions and a large number of zero values. This method helps control for unobserved heterogeneity across provinces and reduces estimation bias commonly associated with traditional models. In addition, the dissertation develops a Tax Incentive Intensity Index (TIII) to quantify the level of corporate income tax incentives based on classifications of disadvantaged and especially disadvantaged areas.
New findings and recommendations from the dissertation’s empirical results and survey
- The dissertation finds that the determinants of FDI attraction into TDMNPB provinces are not homogeneous. The direction and magnitude of their effects depend on changes in development conditions within each province as well as structural differences across provinces.
+ Regarding the effects of within-province changes, institutional quality has a positive impact on FDI attraction. In contrast, as economic scale and accumulated FDI increase, the ability to attract new FDI tends to decline due to absorptive capacity constraints such as limited land availability, infrastructure, and resources.
+ Regarding inter-provincial differences, provinces with larger economic scale, better infrastructure, higher accumulated FDI, and stronger TIII tend to attract more FDI. In contrast, provinces with higher labor quality and border provinces tend to attract less FDI.
- The dissertation proposes both general solutions applicable to all provinces and specific solutions tailored to different provincial groups, as well as recommendations for the central government and the Regional Coordination Council of the TDMNPB region. These solutions and policy implications aim to (i) promote FDI spillovers through both “hard” linkages in infrastructure, logistics, and supply chains; and “soft” linkages in institutions, human resource development, and technology transfer; (ii) sustain stable economic growth; (iii) develop human resources aligned with FDI enterprises’ actual needs; (iv) improve local institutional quality; (v) invest significantly in infrastructure development; (vi) design more competitive tax incentive policies combined with non-financial incentives; and (vii) identify and sustainably leverage distinctive local advantages.
